Παιχνίδια Λεπτής Κινητικότητας ανά ηλικία

Παιχνίδια Λεπτής Κινητικότητας ανά αναπτυξιακό στάδιο – Προτεινόμενες Δραστηριότητες

fine motor skills in children

Τι είναι η λεπτή κινητικότητα;

Η λεπτή κινητικότητα αφορά τις μικρές, ελεγχόμενες κινήσεις των χεριών και των δαχτύλων. Είναι απαραίτητη σε πολλές δραστηριότητες της καθημερινής ζωής, όπως το φαγητό, το ντύσιμο, η ζωγραφική, το κόψιμο με ψαλίδι και αργότερα η γραφή. Πριν από τις πιο ακριβείς κινήσεις των δαχτύλων, χρειάζεται να έχει αναπτυχθεί σε έναν βασικό βαθμό η αδρή κινητικότητα. Η σταθερότητα του κορμού, ο έλεγχος των ώμων και των χεριών, ο συντονισμός ματιού–χεριού και η συνεργασία των δύο χεριών αποτελούν τη βάση πάνω στην οποία χτίζονται οι δεξιότητες λεπτής κινητικότητας.

Δραστηριότητες ενίσχυσης της λεπτής κινητικότητας

Το ευχάριστο είναι ότι δεν χρειάζονται απαραίτητα ειδικά παιχνίδια αν και κυκλοφορούν πολλά αξιόλογα στην αγορά. Πολλά αντικείμενα που υπάρχουν ήδη στο σπίτι μπορούν να μετατραπούν σε απλές και χρήσιμες δραστηριότητες ενίσχυσης της λεπτής κινητικότητας.

Οι ηλικίες που ακολουθούν είναι ενδεικτικές, καθώς κάθε παιδί εξελίσσεται με τον δικό του ρυθμό.

6–12 μηνών

Κατά το δεύτερο μισό του πρώτου έτους, το βρέφος αρχίζει να πιάνει τα αντικείμενα με μεγαλύτερη πρόθεση, να τα μεταφέρει από το ένα χέρι στο άλλο και να τα αφήνει μέσα σε δοχεία. Προς το τέλος του πρώτου έτους εμφανίζεται συνήθως και η λαβή της τσιμπίδας, δηλαδή το πιάσιμο με τον αντίχειρα και τον δείκτη.

Μπορούν να χρησιμοποιηθούν:

υφασμάτινα βιβλία και παιχνίδια με διαφορετικές υφές
κουδουνίστρες και μαλακές μπάλες
μεγάλοι κύβοι ή μπάλες που μπαίνουν μέσα σε κουτί
βιβλία με χοντρές σελίδες
ασφαλείς δακτυλομπογιές
παιχνίδια που απαιτούν πίεση μεγάλων κουμπιών

1–2 ετών

Σε αυτή την περίοδο το παιδί αρχίζει να χρησιμοποιεί περισσότερο και τα δύο χέρια μαζί. Μπορεί να κρατά ένα δοχείο με το ένα χέρι και να τοποθετεί αντικείμενα μέσα με το άλλο, να στοιβάζει μεγάλους κύβους και να κάνει τις πρώτες του προσπάθειες με κηρομπογιές.

Ιδέες για παιχνίδι:

πύργοι με μεγάλα τουβλάκια
κρίκοι που τοποθετούνται σε βάση
παζλ με μεγάλα κομμάτια και λαβές (ενσφηνώματα και παζλ 1-2 τμχ)
μεταφορά αντικειμένων από ένα δοχείο σε άλλο
παιχνίδι με νερό και πλαστικά ποτήρια
ζωγραφική με χοντρές κηρομπογιές / ξυλομποφιές / μαρκαδόρους
άνοιγμα απλών περιτυλιγμάτων
μεταφορά αντικειμένων με κουτάλι

2–3 ετών

Στην ηλικία αυτή οι κινήσεις γίνονται πιο ελεγχόμενες και το παιδί αρχίζει να πιέζει, να στρίβει, να τραβά και να χειρίζεται αντικείμενα με περισσότερη ακρίβεια.

Κατάλληλες δραστηριότητες είναι:

πλάσιμο και πίεση πλαστελίνης
παιχνίδια με μεγάλες βίδες και παξιμάδια
πέρασμα σύρματος πίπας ή χοντρών ζυμαρικών σε σουρωτήρι
άνοιγμα και κλείσιμο μανταλακίων
σκίσιμο και τσαλάκωμα χαρτιού
μεγάλες χάντρες σε χοντρό κορδόνι
μεταφορά αντικειμένων με κουτάλι ή μικρή σπάτουλα
απλά παζλ και παιχνίδια αντιστοίχισης

3–4 ετών

Ο έλεγχος του καρπού και των δαχτύλων βελτιώνεται και το παιδί αρχίζει να χρησιμοποιεί πιο συστηματικά απλά εργαλεία, όπως λαβίδες, σταγονόμετρα και παιδικό ψαλίδι.

Μπορούν να δοκιμαστούν:

μεταφορά πομ-πομ ή άλλων μικρών αντικειμένων με λαβίδα
πέρασμα χαντρών και σχημάτων σε κορδόνι
κόψιμο πάνω σε χοντρές ευθείες γραμμές
παιχνίδι με σταγονόμετρο και χρωματιστό νερό
κολλάζ με μικρά κομμάτια χαρτιού
αντιγραφή απλών γραμμών και σχημάτων
κατασκευές με τουβλάκια
παιχνίδια με μανταλάκια

4–6 ετών

Σταδιακά οι κινήσεις γίνονται πιο σταθερές και ακριβείς. Το παιδί μπορεί να χειριστεί μικρότερα αντικείμενα, να ακολουθήσει πιο σύνθετες διαδρομές και να ολοκληρώσει δραστηριότητες που απαιτούν καλύτερο έλεγχο της δύναμης και της πίεσης.

Ενδεικτικές Δραστηριότητες γι’ αυτήν την ηλικία: